Datagedreven ontwerpen in de staalbouw

Rayaan Ajouz

Digitalisering, AI en parametrisch ontwerpen spelen een steeds grotere rol in hoe constructeurs werken en ontwerpen. Voor Rayaan Ajouz, constructeur bij Witteveen+Bos en actief bij branchevereniging Bouwen met Staal, komen die ontwikkelingen samen in zijn dagelijkse werk. Hij combineert techniek met kennisdeling en innovatie. “Het vak van constructeur is soms overweldigend. Er is veel om uit te zoeken en te doorgronden,” zegt hij. Juist daarom zoekt hij bewust de verbreding op. “Cursussen en events organiseren en het delen van kennis maakt mijn werk afwisselender. Dat helpt om het vak vanuit een breder perspectief te bekijken.”

Van constructeur naar verbinder

Sinds 2019 is Rayaan betrokken bij Bouwen met Staal, waar hij zich richt op digitalisering in de sector onder de aandacht te brengen. Dat doet hij op dit moment een halve dag per week. “Ik organiseer bijvoorbeeld cursussen over AI en over parametrisch ontwerpen.” Daarnaast is hij betrokken bij initiatieven zoals de hackathon tijdens de jaarlijkse Staalbouwdag. “Daar werken ingenieursbureaus samen aan een case, zoals een toren of brug ontwerpen.” De hackathon is volgens hem een goede manier om een jonger publiek te trekken en te laten zien wat state of the art is in de sector.

foto: Rayaan tijdens de Hackaton op de Dag van de Constructeur 2026.

Data en digitalisering in het ontwerpproces

Digitalisering speelt een belangrijke rol in het werk van Rayaan. Die focus speelde mee toen hij werd uitgeroepen tot Talent van het Jaar bij de verkiezing Constructeur van het Jaar van branchevereniging VNconstructeurs. Rayaan: “Ieder talent heeft een domein waarin hij of zij uitblinkt. In mijn geval is dat digitalisering. Ik schrijf bijvoorbeeld code of scripts waarmee ik varianten kan afwegen. Hoeveel bouwmateriaal heb je nodig? Wat is de meest efficiënte oplossing? Daarmee kun je verschillende ontwerpvarianten parametrisch doorrekenen en je keuzes beter onderbouwen. Maar ik denk dat ik die titel ook heb gekregen door mijn zichtbaarheid bij Bouwen met Staal. Ik ben actief in de markt en laat zien waar ik mee bezig ben.”

Zijn interesse voor digitalisering ontstond al tijdens zijn afstuderen bij ABT, waar hij werkte aan parametrische staalverbindingen. “Verbindingen zijn vaak een kritisch onderdeel, waar soms te weinig aandacht voor is. Terwijl ze in de praktijk duurder kunnen uitvallen dan nodig.”

Kennis toegankelijk maken met BRISwarenhuis en AI

Om AI-adoptie binnen de staalbouw verder te stimuleren en deze nieuwe mogelijkheden uit te nutten speelt de samenwerking tussen Bouwen met Staal en BRIS een belangrijke rol. Publicaties van BmS zijn al langer beschikbaar via BRISwarenhuis en dat wordt uitgebreid. “We zijn nu bezig om naast de studieboeken ook onze magazines toegankelijk te maken,” vertelt Rayaan. “Dat zijn er inmiddels meer dan 300. Als die straks beschikbaar zijn, kan de AI-tool in BRISwarenhuis die informatie ontsluiten.”

Dat biedt nieuwe mogelijkheden voor de praktijk. “Je kunt dan vragen stellen hoe je bijvoorbeeld een staalconstructie moet berekenen, of hoe kip- of knikberekeningen werken. De tool geeft een antwoord én verwijst naar de bron. Je hebt in één keer overzicht.” Rayaan: “Mijn rol is om de data in het juiste format aan te leveren en feedback te geven. Ik gebruik het zelf ook als constructeur, dus ik weet wat werkt en wat niet.” Hij ziet met name de meerwaarde van het ontsluiten van bestaande kennis. “We gaan als sector elke twintig jaar door dezelfde cyclus. Problemen die eerder speelden, raken in de vergetelheid. Neem bijvoorbeeld een parkeergarage die instort, zoals in Eindhoven. Over twintig of veertig jaar weten we niet meer precies wat daar misging. Als je dat soort kennis via AI beschikbaar houdt, kun je daar in nieuwe ontwerpen rekening mee houden. Met een AI-model kun je die kennis uit oudere artikelen en trends blijven benutten. Dat helpt om betere keuzes te maken en de kwaliteit van projecten te verhogen”, meent Rayaan.

Sneller én beter ontwerpen

De toegevoegde waarde van tools zoals BRISwarenhuis met AI ervaart de constructeur ook in zijn eigen werk. “Ik heb de AI-tool gebruikt bij een project met stalen kolommen gevuld met beton, onder een brug. Daar is nauwelijks software voor beschikbaar, dus ik moest zelf een berekening opzetten. Daarbij bood BRISwarenhuis uitkomst: met de studieboeken van Bouwen met Staal en de AI-tool had ik heel snel overzicht waar alles staat. Het grote voordeel is dat je sneller werkt en dat de berekeningen van betere kwaliteit zijn.”

Volgens hem zit de kracht niet alleen in snelheid, maar vooral in het combineren van informatie. “De magazines bevatten trends en praktijkervaringen. Dat is een soort collectief geheugen van de sector. Als je daar toegang toe hebt, kun je veel beter onderbouwen wat je doet.”

De toekomst van het vak

De combinatie van zijn werk als constructeur en zijn rol bij Bouwen met Staal zorgt voor afwisseling en perspectief, besluit Rayaan Ajouz. “Het brengt me op meer en andere plekken. Ik spreek mensen, bezoek bedrijven en werk aan kennisdeling. Dat maakt mijn werkweek leuk en afwisselend.” Die bredere blik is volgens hem nodig in het vak. Het gaat volgens hem niet alleen om techniek, maar ook om hoe je kennis deelt en hoe je zorgt dat nieuwe ontwikkelingen worden toegepast.

Beeldverantwoording: VNconstructeurs/Ardito